Rusza nowe Czyste Powietrze: co się zmieniło?
Nowa edycja programu „Czyste Powietrze" ma na celu ułatwienie dostępu do finansowego wsparcia na termomodernizację domów jednorodzinnych oraz wymianę starych systemów grzewczych. Zmiany wprowadzono, by skuteczniej przeciwdziałać ubóstwu energetycznemu, eliminować nadużycia i obniżać wysokie rachunki za energię.
Start programu 31 marca – na co mogą liczyć beneficjenci?
Od 31 marca 2023 roku wnioski można składać według zmienionych reguł. Wysokość dotacji zależy od dochodów i dzieli się na trzy poziomy:
- podstawowy (do 40%): dla osób o rocznym dochodzie nieprzekraczającym 135 tys. zł,
- podwyższony (do 70%): dla gospodarstw wieloosobowych z miesięcznym dochodem na osobę do 2250 zł lub jednoosobowych z dochodem do 3150 zł,
- najwyższy (do 100%): dla gospodarstw wieloosobowych z dochodem do 1300 zł na osobę, jednoosobowych do 1800 zł albo osób korzystających z zasiłków.
Przykładowo, maksymalne wsparcie na termomodernizację i instalację gruntowej pompy ciepła wynosi 170 100 zł dla najwyższego poziomu, 119 070 zł dla podwyższonego poziomu i 68 040 zł dla podstawowego poziomu.
Koniec z piecami gazowymi – jakie źródła ciepła z dotacją?
Dotacje obejmują teraz jedynie zakup i montaż:
- pomp ciepła,
- kotłów zgazowujących drewno,
- kotłów na pellet.
Wsparcie na piece gazowe zostało wycofane, co wpisuje się w strategię odchodzenia od paliw kopalnych.
Czyste Powietrze 2.0: walka z nadużyciami i ubóstwem energetycznym
Wyższe progi dochodowe i nowe limity kosztów – zmiany dla beneficjentów
Podniesiono progi dochodowe, co umożliwia większej liczbie osób ubieganie się o wyższe wsparcie. Osoby z rocznym dochodem powyżej 135 tys. zł mogą skorzystać z ulgi termomodernizacyjnej, pozwalającej odliczyć do 53 tys. zł. Dodatkowo wprowadzono limity kosztów kwalifikowanych i ograniczenia dofinansowania do prac towarzyszących, które nie stanowią głównego elementu inwestycji.
Audyt energetyczny obowiązkowy – jak uniknąć "rachunków grozy"?
Przed rozpoczęciem inwestycji niezbędny jest audyt energetyczny, który określi zakres koniecznych prac. Po zakończeniu przedsięwzięcia wymagane będzie dostarczenie świadectwa charakterystyki energetycznej, które potwierdzi redukcję zużycia energii. Na oba dokumenty można uzyskać dofinansowanie do 1600 zł.
Rola operatorów w programie – bezpłatne wsparcie i prefinansowanie
Nowością jest wprowadzenie operatorów przy inwestycjach na najwyższym poziomie wsparcia. Ich zadaniem jest pomoc beneficjentom na każdym etapie realizacji projektu oraz w kwestii prefinansowania, które umożliwia zaliczkowanie inwestycji (do 35% kosztów). Prefinansowanie wymaga przedstawienia do trzech umów z wykonawcami.
Kto skorzysta z nowego Czystego Powietrza?
Podział na grupy dochodowe – jakie dotacje?
Program przewiduje podział beneficjentów na trzy grupy dochodowe, co pozwala na dostosowanie wysokości wsparcia do możliwości finansowych gospodarstw domowych.
Krytyka Polskiego Alarmu Smogowego – czy program jest dla wszystkich?
Polski Alarm Smogowy zwraca uwagę, że wymóg zużycia energii powyżej 140 kWh/mkw. rocznie przy najwyższym wsparciu może wykluczyć wiele gospodarstw z udziału w programie. Organizacja apeluje o złagodzenie tego kryterium.
Procedury i terminy w programie Czyste Powietrze
Jak rozliczyć inwestycje sprzed zmian? Okres przejściowy dla faktur
Osoby, które nie zdążyły wcześniej rozliczyć inwestycji, mają cztery miesiące na uzupełnienie dokumentów (dotyczy faktur wystawionych po 28 maja ubiegłego roku).
Jeden budynek – nowe zasady przyznawania dotacji
Aby ograniczyć nieprawidłowości, dotację można otrzymać tylko na jeden budynek. Wnioskodawca musi wykazać, że jest właścicielem lub współwłaścicielem nieruchomości przez co najmniej trzy lata. W poprzednich edycjach zdarzały się przypadki składania wniosków na wiele nieruchomości, w tym przepisywanych na członków rodziny bez dochodów.
Zawiadomienie do prokuratury – co z nadużyciami w poprzedniej edycji?
Pod koniec listopada ubiegłego roku wstrzymano przyjmowanie wniosków z powodu wykrytych nadużyć. Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) zgłosił do prokuratury podejrzenia wobec firm, które mogły wyłudzić środki na kwotę około 600 milionów złotych. W odpowiedzi na te problemy dokonano istotnych zmian w zasadach programu.
