Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) rozpoczął śledztwo mające na celu sprawdzenie, czy na polskim rynku cementowym doszło do zmowy cenowej
Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) rozpoczął śledztwo mające na celu sprawdzenie, czy na polskim rynku cementowym doszło do zmowy cenowej. Dochodzenie zainicjowane 9 czerwca 2025 roku ma wyjaśnić, czy producenci cementu naruszają zasady uczciwej rywalizacji.
Śledztwo w toku
UOKiK zdecydował się na podjęcie działań po otrzymaniu sygnałów sugerujących możliwy powrót praktyk kartelowych w branży. Obecnie urząd skupia się na weryfikacji tych doniesień, a nie na wyciąganiu wniosków wobec konkretnych firm.
Wątpliwe praktyki rynkowe
Podejrzewa się, że czołowi producenci cementu mogli wspólnie ustalać ceny oraz dzielić klientów, co ograniczało możliwość negocjacji lepszych warunków dla firm budowlanych i utrudniało im zmianę dostawców.
Przeszukania i analiza materiałów
UOKiK, przy współpracy Policji i na podstawie zgody sądu, przeprowadził przeszukania w biurach sześciu głównych producentów cementu w kraju.
Przedsiębiorstwa objęte kontrolą
- holcim Polska (wcześniej Lafarge),
- cemex Polska,
- dyckerhoff Polska,
- cement Ożarów,
- górażdże Cement,
- górażdże Beton.
Aktualnie trwa analiza zebranej dokumentacji, która może okazać się kluczowa dla dalszego przebiegu sprawy.
Spory o legalność działań
Niektóre firmy zakwestionowały legalność przeszukań, argumentując, że część dokumentów podlega ochronie tajemnicy obrończej. Sąd pierwszej instancji odrzucił te zarzuty, wskazując, że członkowie zarządów będący radcami prawnymi nie mogą być uznawani za niezależnych doradców.
Znaczenie sprawy
Prezes UOKiK, Tomasz Chróstny, osobiście zaangażował się w tę sprawę, podkreślając kluczową rolę cementu dla gospodarki, zwłaszcza w sektorze budownictwa mieszkaniowego i infrastrukturalnego. Zmowa cenowa mogłaby negatywnie wpłynąć na strategiczne inwestycje w Polsce.
Możliwość współpracy
Urząd przypomina o programie łagodzenia kar (leniency), który umożliwia firmom ujawniającym informacje o zmowie uniknięcie lub zmniejszenie kar. To narzędzie może znacząco przyspieszyć przebieg dochodzenia.
Ewentualne skutki
Jeżeli podejrzenia zostaną potwierdzone, uczestnicy zmowy będą musieli liczyć się z poważnymi konsekwencjami.
Kary dla firm i osób odpowiedzialnych
- przedsiębiorstwa mogą zostać obciążone grzywną sięgającą do 10% ich rocznego obrotu,
- menedżerowie odpowiedzialni za niedozwolone działania mogą zapłacić nawet do 2 milionów złotych.
Takie sankcje mają nie tylko karać, ale także zapobiegać podobnym praktykom w przyszłości.
Wpływ na sektor budowlany
Zmowa cenowa prowadzi do wzrostu kosztów budowy mieszkań, inwestycji infrastrukturalnych i obiektów publicznych. Wyższe ceny cementu dotykają zarówno firmy budowlane, jak i ostatecznych odbiorców – obywateli oraz państwo, które zmuszone jest ponosić wyższe wydatki na realizację projektów.
Powrót do przeszłości – kartel z 2009 roku
Obecne śledztwo przypomina sprawę z 2009 roku, kiedy UOKiK ujawnił podobną zmowę na rynku cementowym.
Efekty wcześniejszego dochodzenia
Wówczas siedem firm przez ponad dekadę kontrolowało rynek, ustalając ceny i dzieląc klientów. Rozbicie tego kartelu poprawiło konkurencyjność i wpłynęło na obniżenie cen, co było korzystne dla całego sektora budowlanego.
Wnioski na przyszłość
Śledztwo z 2009 roku dostarczyło cennych doświadczeń, które mogą pomóc w skuteczniejszym wykrywaniu nadużyć. Program łagodzenia kar może dodatkowo zmotywować przedsiębiorstwa do współpracy, co przyspieszy postępowanie i zwiększy jego efektywność.
